Carlos Santana: Ένας θρύλος της κιθάρας

Σαν σήμερα, στις 20 Ιουλίου του 1947, γεννήθηκε ο βιρτουόζος της κιθάρας, Carlos Santana.

Γεννημένος στο Μεξικό, έμαθε να παίζει βιολί στην ηλικία των 5 ετών και κιθάρα στα 8. Σε νεαρή ηλικία μετακόμισε από το Autlan στην Tijuana, μια πόλη του Μεξικού που συνορεύει με την California.

Εκεί είχε την ευκαιρία να δει μεγάλους καλλιτέχνες, όπως ο B.B. King, να παίζουν ζωντανά και γνώρισε κι άλλα μουσικά είδη όπως η jazz και τα blues. Αφού πέρασε μερικά χρόνια δουλεύοντας στην κουζίνα ενός εστιατορίου και παίζοντας μουσική στους δρόμους, αποφάσισε να ακολουθήσει την καριέρα του μουσικού.

Τα υπόλοιπα ήταν θέμα τύχης σε συνδυασμό με σκληρή δουλειά. Το 1966, o μέχρι τότε άγνωστος για το κοινό Santana, πήγε στο Fillmore West να ακούσει τους αγαπημένους του μουσικούς κι εκεί του συνέβη κάτι καταπληκτικό! Ο Paul Butterfield (Grateful Dead) θα ανέβαινε στη σκηνή αλλά επειδή ήταν μεθυσμένος δε πραγματοποίησε ποτέ το live.

Έτσι, ο Bill Graham αποφάσισε επιτόπου να φτιάξει μια μπάντα με άτομα που ήξερε μέσω των διασυνδέσεών του με τους Grateful Dead και τους Jefferson Airplane. Ο τότε μάνατζερ του Santana, Stan Marcum, τον πρότεινε αμέσως στον Graham κι εκείνος δέχτηκε. Έτσι συστήθηκε ο Santana στο ευρύ κοινό και τα υπόλοιπα είναι λίγο πολύ γνωστά…

Οι Santana αποτελούν τη μπάντα του με βάση το πρωτότυπο μείγμα από latin rock, jazz, blues και αφρικάνικων ρυθμών. Δημιουργήθηκαν το 1967 από τον Carlos Santana και μέσα σε 50 σχεδόν χρόνια κυκλοφόρησαν πάνω από 20 studio albums, 7 live albums, 32 singles και 21 συλλογές, τα οποία σημείωσαν εκατομμύρια πωλήσεις.

Αυτό τα λέει όλα από μόνο του και καθιστά δύσκολο μέσα στην τόσο μεγάλη δισκογραφία τους να βρει κανείς τα καλύτερα κομμάτια της μπάντας. Η επιτυχία τους ήταν τόσο μεγάλη, παρ’ όλα αυτά θα κάνουμε μια προσπάθεια να βρούμε τα διαμάντια των Santana, ξεκινώντας από το Woodstock και την τεράστια επιτυχία που γνώρισαν τότε, καταλήγοντας στο σήμερα.

Πίσω στο μακρινό 1969 λοιπόν και την Woodstock εποχή, οι Santana υπογράφουν το πρώτο τους συμβόλαιο με τη δισκογραφική CBS Records. Το αποτέλεσμα της πρώτης τους δισκογραφικής απόπειρας δεν τους άφησε ικανοποιημένους με αποτέλεσμα τη αντικατάσταση του τότε ντράμερ τους, Marcus Malone, από τον Michael Carabello, μαζί με τον Jose Chepito Areas, ο οποίος ήταν ήδη γνωστός στην πατρίδα του, τη Nicaragua της Κεντρικής Αμερικής και με τις ικανότητές του και την επαγγελματική του εμπειρία ενίσχυσε το συγκρότημα μουσικά.

H συμμετοχή τους στο Woodstock πριν κυκλοφορήσει το πρώτο τους άλμπουμ ήταν μια από τις εκπλήξεις του φεστιβάλ, η εμφάνισή τους έμεινε στην ιστορία με το κομμάτι ‘Soul Sacrifice’ που συμπεριλήφθηκε αργότερα στην ταινία για το Woodstock με αποτέλεσμα η φήμη τους να εκτοξευθεί.

Το άλμπουμ ντεμπούτο τους με τίτλο ‘Santana’ κυκλοφόρησε το 1969 και μετά την επιτυχία του Woodstock ήταν αναμενόμενο να σημειώσει επίσης μεγάλη επιτυχία. Το κομμάτι ‘Evil Ways’ συγκαταλέγεται στα Top 10 singles του.

Επίσης συμπεριλάμβανε την επιτομή του percussion, αυτόν τον ύμνο που λέγεται Jingo’. Το τραγούδι είναι ένας υπέροχος συνδυασμός από κρουστά, πλήκτρα και ψυχεδελικά riffs. Τον Μάιο του 2008 ο Santana έπαιξε live το κομμάτι στο Fillmore του San Francisco, παρέα με πολλούς μουσικούς δίνοντας ρέστα.

Το δεύτερο άλμπουμ τους με τίτλο ‘Abraxas’ κυκλοφόρησε το Σεπτέμβριο του ’70. Το ‘Black Magic Woman’ είναι ένα κομμάτι γραμμένο από τον Peter Green και κυκλοφόρησε ως single το 1968 από τους Fleetwood Mac.

Ενώ το κομμάτι έχει την ίδια δομή με αυτή του Peter Green παρουσιάζει μια φοβερή πολυρυθμία στην επανεκτέλεση του Santana. Το κομμάτι συμπεριλήφθηκε ως ένα medley με το instrumental κομμάτι του Gábor Szabó, το ‘Gypsy Queen’ του 1966.

Είναι ένα μείγμα από jazz, latin ρυθμούς και ψυχεδελική rock. Το τραγούδι αποτελεί μέχρι και σήμερα μία από τις μεγαλύτερες επιτυχίες του Santana φτάνοντας στο No.4 στο Hot 100 του Billboard, τον Ιανουάριο του 1971. Το άλμπουμ ‘Abraxas’ με μίξη από rock, blues, salsa και jazz έφτασε στο No.1 των charts και χτύπησε τετραπλή πλατίνα το 1986.

Για να αντιλαμβανόμαστε και το μεγάλο βεληνεκές της υπόθεσης, όχι ότι αυτό είναι απαραίτητα το πιο σημαντικό, αλλά το το άλμπουμ επιλέχθηκε από το National Recording Registry ως αρχείο για την πολιτιστική, ιστορική και καλλιτεχνική συνεισφορά του. Το εξώφυλλο δημιουργήθηκε από έναν επίσης σπουδαίο καλλιτέχνη με το όνομα Mati Klarwein.

Στο ίδιο άλμπουμ συμπεριλήφθηκε κι η μεγάλη latin rock επιτυχία ‘Oye Como Va’ το οποίο είναι επανεκτέλεση του ομώνυμου τραγουδιού του Tito Puente (1950).

To 1971 κυκλοφορεί το τρίτο studio album του συγκροτήματος με τίτλο ‘Santana III’ το οποίο περιείχε τις επιτυχίες ‘Εverybody’s Everything’ το solo του οποίου ανήκει στον κιθαρίστα Neal Schon και ‘No One To Depend On’.

Το ‘Santana III’ σημείωσε τεράστια επιτυχία κι έφτασε το Νο.1 στα charts πουλώντας 1 εκατομμύριο δίσκους και το κομμάτι ‘Εverybody’s Everything’ έφτασε στο No.12 στα charts του Billboard την ίδια χρονιά.

Μετά την επιτυχία του ‘Santana III’ ακολούθησαν μουσικές διαφωνίες και συγκρούσεις μεταξύ των μελών της μπάντας. Ο Carlos Santana ανέλαβε να κατευθύνει το συγκρότημα, πράγμα που δυσαρέστησε τα υπόλοιπα μέλη που πίστευαν πως το αποτέλεσμα και η επιτυχία τους οφείλεται σε συλλογική προσπάθεια.

Το 1972 κυκλοφορεί  το τέταρτο studio album τους με τίτλο ‘Caravanserai’. To ταξιδιάρικο ‘Caravanserai’ έγινε πλατινένιο κι είναι ένα άλμπουμ ορόσημο στη μουσική σταδιοδρομία του συγκροτήματος.

Τα κομμάτια είναι γραμμένα από τους Santana, Shrieve, Rolie, Schon και πολλούς άλλους, οι οποίοι συνεργάστηκαν με τα μέλη της μπάντας για να βγει το τελικό αποτέλεσμα. Ο χαρακτηριστικός ήχος των Santana πιο υπνωτικός από ποτέ με jazz fusion, κιθάρες και κρουστά σε συνδυασμό, καθιστά το άλμπουμ ένα από τα καλύτερα του είδους.

Μετά από τις δυσκολίες που πέρασαν ο Santana και το συγκρότημα εκείνη την περίοδο (οικονομικά προβλήματα και ναρκωτικά) το Rolling Stone, το 1972, μετά την κυκλοφορία του δίσκου έκανε λόγο για “την ανάσταση του Carlos Santana”.

Την ίδια περίοδο ο Santana γνώρισε τη Deboarh King με την οποία παντρεύτηκε το 1973 και μαζί απέκτησαν τρία παιδιά. Μαζί με τη σύζυγό του ίδρυσαν μια φιλανθρωπική οργάνωση, τη Milagro (=θαύμα) κι η οποία παρέχει οικονομική βοήθεια για εκπαιδευτικές και ιατρικές ανάγκες.

To 1974 συνεργάστηκε με την Alice Coltrane στο άλμπουμ Illuminations’. Στο άλμπουμ συμμετείχαν και άλλοι μουσικοί της jazz όπως οι Dave Holland, Jules Broussard, Jack DeJohnette. Είναι ένα instrumental jazz άλμπουμ με μακράς διάρκειας solo κιθάρας, σαξόφωνο και πλήκτρα.

To κομμάτι ‘Angel of Air’ έχει δανείσει sample στους Cinematic Orchestra στη συνεργασία τους με τη Fontella Βass στο ‘All That You Give’. Τo κομμάτι ‘Αngel of Sunlight’ διάρκειας 14ων λεπτών είναι ένα έπος για τους απανταχού λάτρεις του jazz fusion.

Μετά από αρκετές αποχωρήσεις και ανακατατάξεις στο συγκρότημα, ο manager τους Bill Graham ανέλαβε τη διαχείριση των θεμάτων του συγκροτήματος.

Ο Graham κατέκρινε τον Santana για τη στροφή του στη jazz μουσική και του πρότεινε να επαναφέρει το συγκρότημα στον ethnic ήχο που όλοι είχαν συνηθίσει. Η αλήθεια είναι ότι μετά την τεράστια εμπορική επιτυχία της μπάντας, η μουσική κατεύθυνση που είχε πάρει τότε ο Santana δεν άρεσε σε πολλούς και παρόλο που τα άλμπουμ και οι εμφανίσεις έπαιρναν καλές κριτικές, οι πωλήσεις είχαν πέσει σημαντικά.

Tο 1981 κυκλοφόρησε το ενδέκατο άλμπουμ ‘Zebop!’, το οποίο δεν κατάφερε να γίνει επιτυχία. Το μόνο κομμάτι που ξεχώρισε ήταν το ‘Winning’.

To 1987 κυκλοφόρησε από την Columbia Records το ‘Freedom’, το οποίο, αν και όλοι περίμεναν το αντίθετο, πάτωσε σε πωλήσεις και έφτασε μόλις το No.95 στα charts. Παράλληλα ο Santana άρχισε να απολαμβάνει τις ζωντανές εμφανίσεις που έκανε με μουσικούς όπως τον πιανίστα της jazz, McCoy Tyner, τον John Lee Hooker, τον Αφρικανό τραγουδιστή Salif Keita και πολλούς άλλους.

Αυτός κι ο Mickey Hart από τους Grateful Dead αργότερα ηχογράφησαν κι έπαιξαν μαζί με τον Νιγηριανό drummer Babatunde Olatunji, ο οποίος συνέθεσε ένα από τα διάσημα drum solo στο κομμάτι ‘Jingo’. Μετά από 22 χρόνια, σπάει το συμβόλαιό του με την Columbia και συνεργάζεται με τη δισκογραφική Polygram.

Από το 1990 κι έπειτα κυκλοφόρησε αρκετά άλμπουμ, μεταξύ άλλων τα ‘Spirits Dancing in the Flesh’ και ‘Sacred Fire’, τα οποία όμως δεν κατάφεραν να γίνουν επιτυχία, μέχρι το 1999 απ’ όπου ξεκινάνε και πάλι οι εμπορικές επιτυχίες του Carlos Santana.

Το άλμπουμ ‘Supernatural’ κυκλοφόρησε τον Ιούνιο του 1999 και περιείχε συνεργασίες με σημαντικά ονόματα όπως Rob ThomasEric Clapton, Lauryn Hill και Cee Lo Green.

Το εκρηκτικό ‘Smooth’ είναι ένα κομμάτι το οποίο γράφτηκε και εκτελέστηκε από τον Rob Thomas των Matchbox Twenty και εμπλουτίστηκε στη συνέχεια με τις κιθαριστικές μελωδίες του Carlos Santana. H εμπορική επιτυχία του κομματιού ήταν τεράστια και παιζόταν σε πάρα πολλούς ραδιοφωνικούς σταθμούς, πέρασε 12 εβδομάδες στο Νο.1 της λίστας του Billboard Hot 100 και το άλμπουμ έφτασε στο Νο.1 στα charts στις ΗΠΑ.

Ακολούθησε το ‘Maria Maria’, στο οποίο συμμετείχαν και οι The Product G&B. Το ‘Supernatural’ πούλησε πάνω από 15 εκατομμύρια δίσκους μόνο στις ΗΠΑ και είναι η μεγαλύτερη εμπορική επιτυχία του Santana με διαφορά.

Στις 21 Απριλίου του 2005 ο Santana τιμήθηκε από την BMI στα 12α ετήσια βραβεία BMI Latin Awards. Η διάκριση αυτή δόθηκε σε έναν δημιουργό που όπως χαρακτηριστικά δήλωσαν άτομα από την εταιρεία, αποτελεί μοναδική και ανεξίτηλη επιρροή για γενιές καλλιτεχνών.

Στις 19 Οκτωβρίου του 2007 η σύζυγος του Deboarh Santana κατέθεσε αίτηση διαζυγίου και αργότερα αρραβωνιάστηκε τη ντράμερ του Lenny Kravitz, Cindy Blackman αφού της έκανε πρόταση κατά τη διάρκεια μιας συναυλίας του στο Chicago στις 9 Ιουλίου του 2010. 

Το 2012 ο Santana κυκλοφόρησε το άλμπουμ ‘Shape Shifter’ το οποίο αποτελείται κυρίως από ορχηστρικά κομμάτια και το 2014 κυκλοφόρησε το άλμπουμ ‘Corazón’ σε παραγωγή του Lester Mendez και το οποίο περιείχε διάφορες συνεργασίες με καλλιτέχνες όπως Gloria Estefan, Ziggy Marley και Cindy Blackman.

Πάμε στο σήμερα λοιπόν, μετά το ‘Santana III’ οι Carlos Santana, Gregg Rolie, Neal Schon, Michael Carabello επέστρεψαν με νέο άλμπουμ. Το ‘Santana IV’ αποτελείται από 16 κομμάτια, τα οποία φέρουν την υπογραφή του συγκροτήματος και μας θυμίζουν κάτι από τον παλιό καλό καιρό.

Ένα άλμπουμ που θα μπορούσε κάλλιστα να συμπεριληφθεί στα καλύτερα του συγκροτήματος αφού δεν πέφτει στη λούπα της εποχής που θέλει τους καλλιτέχνες να προσαρμόζονται στο εκάστοτε μουσικό ρεύμα -όχι ότι o Santana έχει ανάγκη από κάτι τέτοιο- αλλά που θα το βάλεις να παίξει μετά το ‘Abraxas’ και ίσως πριν το μαγευτικό ‘Caravanserai’ και θα νομίζεις ότι ηχογραφήθηκε τη χρυσή εποχή της μπάντας.

Έξαλλα αφρικάνικα κρουστά, ψυχεδελικές κιθάρες, μαγευτικές μελωδίες και electric blues. Οι Santana στα καλύτερά τους, εν έτη 2016! O 69χρονος πλέον Carlos Santana δήλωσε τα εξής για τον δίσκο και τη συνεργασία του με τους παλιούς γνώριμους φίλους και μουσικούς:

Ήταν μαγικά. Δεν χρειάστηκε να πιεστούμε και πολύ για να βρούμε τη χημεία μεταξύ μας, ήταν άμεση. Από εκεί και πέρα χρειάστηκε απλά να δημιουργήσουμε τραγούδια και στοιχεία που ο κόσμος θα αναγνώριζε κατευθείαν ότι προέρχονται από εμάς.

Ο Carlos Santana έχει κερδίσει 10 βραβεία Grammy και 3 βραβεία Latin Grammy και έχει μπει στο No.20 στη λίστα με τους 100 καλύτερους κιθαρίστες όλων των εποχών.

Ένας σπουδαίος καλλιτέχνης με ιδιαίτερο ταλέντο και δεξιοτεχνία στην κιθάρα είναι ακόμα εδώ και φτιάχνει μουσική, πραγματική μουσική, χωρίς να παίρνει την επιτυχία του ως δεδομένη -που είναι-, συνεχίζοντας να μας μαγεύει με τους εξωπραγματικούς ήχους που παράγονται κάθε φορά που πιάνει την κιθάρα στα χέρια του.

Carlos Santana
Carlos Santana