Marilyn Manson: 10 (και κάτι) στιγμές οπτικοακουστικής παράνοιας

Marilyn Manson
Marilyn Manson

Ως γνήσιο παράγωγο της «γενιάς του MTV», έχοντας μάλιστα αρχίσει τη καριέρα του ως μουσικός δημοσιογράφος, ως μανιώδης σινεφίλ με ιδιαίτερη αγάπη σε avant-garde σκηνοθέτες όπως ο David Lynch και ο Alejandro Jodorowsky (με τον οποίο μάλιστα μοιράζονται και μια… κουμπαριά) αλλά και λάτρης των Alice Cooper και David Bowie, ο Marilyn Manson δεν θα μπορούσε παρά να είναι τουλάχιστον παθιασμένος, μέχρι και απροκάλυπτα εμμονικός με το οπτικό σκέλος της μπάντας του.

Προορισμένο αφενός να προκαλέσει την πρώτη, υψίστης σημασίας, σοκαριστικότατη εντύπωση, αφετέρου να εναρμονιστεί πλήρως με τη μουσική και τον άκρως περιγραφικό στίχο, το εν λόγω μέρος της δουλειάς του εκφράζεται κατά κύριο λόγο μέσω των music videos, αρκετά από τα οποία μάλιστα έχουν απαγορευτεί λόγω ποικίλλων αυξομειώσεων στον βαθμό ακαταλληλότητας.

Τα εν λόγω music videos αποτελούν ιδιαίτερα προσεγμένες δουλειές με σημαντικά ονόματα του χώρου, καταλήγουν σε μερικές περιπτώσεις μικρά έργα τέχνης.

Σκοτεινός σουρεαλισμός καθώς και πολλές κινηματογραφικές παραπομπές αποτελούν βασικό χαρακτηριστικό τους, ενώ πολλές φορές συναντάμε και την εκάστοτε συμμετοχή-έκπληξη.

Ένα top-10 ενδεχομένως να μην είναι και η καλύτερη ιδέα λόγω του περιορισμού που επιβάλλει, αποτελεί όμως μια καλή αρχή/ευκαιρία να εντρυφήσει κανείς στην εικονογραφική ψυχοσύνθεση του εκκεντρικού καλλιτέχνη.

1. ‘Dope Hat’ (‘Portrait Of An American Family’, 1994)

Κομμάτι της μεταβατικής περιόδου από «Marilyn Manson & The Spooky Kids» σε σκέτο «Marilyn Manson».

Κυκλοφόρησε το 1995, μαζί με το ιστορικό remix album ‘Smells Like Children’.

Σκηνοθετήθηκε από τον Tom Stern και αποτελεί μικρού μήκους παραλλαγή μία εκ των αγαπημένων ταινιών του Manson, του ‘Willy Wonka & The Chocolate Factory’ (1971) –  να υπενθυμίσουμε κάπου εδώ ότι ο καρδιακός του φίλος, Johnny Depp, στο remake του Tim Burton, βάσισε τη δική του ερμηνεία του Willy Wonka εν μέρει σε αυτόν, ενώ και ο ίδιος ήθελε πολύ τον ρόλο.

Ψυχεδέλεια, αίμα και ολίγον τι από CGI συνιστούν μια πιο «evil» εκδοχή του αγαπημένου αυτού σύγχρονου παραμυθιού.


2. ‘Sweet Dreams (Are Made Of This)’ (‘Smells Like Children’, 1995)

«Το πιο τρομακτικό music video όλων των εποχών». Έτσι αποφάνθηκε το Billboard, εν έτει 2010, αφήνοντας στη δεύτερη θέση το ‘Thriller’ του Michael Jackson.

Από μόνο του ένας ανεπίσημος τίτλος τιμής που περιγράφει ακριβέστατα τον Manson στα ντουζένια του, η συγκεκριμένη διασκευή στο hit των καθ’ όλα συμπαθέστατων Eurythmics περιλαμβάνει ευρυγώνιους φακούς, θολούρα, νυφικά καθώς και ένα γουρούνι σε έκτακτη συμμετοχή. Από τις στιγμές-ορόσημα στην καριέρα του, το μόνο σίγουρο είναι ότι παραμένει ανεξίτηλο.


3. ‘The Beautiful People’ (‘Antichrist Superstar’, 1996)

Άνευ αμφιβολίας το μεγαλύτερο hit καθώς και ο πεμπτουσιακός εκπρόσωπος όλης της ιδεολογίας του καλλιτέχνη (το έχει ψιλοδιασκευάσει μέχρι και η Christina Aguilera), ο Marilyn έπρεπε να επιστρατεύσει κάποιον με εξίσου τολμηρή καλλιτεχνική διάθεση προκειμένου να κατασκευάσει κάτι απόλυτα ταιριαστό και στο οπτικό κομμάτι.

Όπερ και εγένετο. Η γνωστή Ιταλοκαναδή φωτογράφος-σκηνοθέτις Floria Sigismondi (με συνεργασίες που περιλαμβάνουν από Leonard Cohen μέχρι Björk και Justin Timberlake) αναλαμβάνει να φέρει εις πέρας ένα όραμα που κατέληξε να αποτελεί «το πιο creepy απ’ όλα τα creepy music videos».

Για να γίνει αυτό, βλέπουμε στην οθόνη να παρελαύνουν περίεργες μεταλλικές οδοντοστοιχίες, μέλη από κούκλες, ακραίες κοντινές λήψεις σε γεωσκώληκες καθώς και όχλο με φασίζουσα ιδεολογία.

Και τον αφύσικα μακρύ λαιμό (πειραγμένο, προφανώς) του frontman.


4. ‘The Dope Show’ (‘Mechanical Animals’, 1998)

Η εποχή για να εξυμνήσει το ανδρόγυνο glam του αγαπημένου του David Bowie είχε πλέον φτάσει, συνοδευόμενη από γλαφυρότατους τίτλους κομματιών [σ.σ. ‘I Don’t Like The Drugs (But The Drugs Like Me)’] καθώς και ένα άκρως σοκαριστικό (για την εποχή) όσο και εμβληματικό εξώφυλλο.

To cover παρουσιάζει τον τραγουδιστή με σώμα γυναικείου mannequin, με ψεύτικα στήθη κατασκευασμένα από την Industrial Light & Magic του George Lucas, εταιρεία περισσότερο γνωστή για φωτόσπαθα και δεινόσαυρους παρά για εξωφρενικά καπρίτσια αντιφατικών rock stars.

Στα του video τώρα, ο ως επί το πλείστον hip-hop/R&b music video σκηνοθέτης Paul Hunter παρουσιάζει ένα σουρεαλιστικό, κλινικό τοπίο, όπου ο εξωγήινος Omega του Manson (φόρος τιμής στον Bowie και το ‘The Man Who Fell To Earth’) φτάνει στη Γη, μελετάται σε εργαστήριο και εν τέλει παίζει με τη μπάντα του ενώπιον εξοργισμένου/επαναστατικού όχλου.

Guest από τον Billy Zane και πολλά, πολλά βραβεία για το video που παραπέμπει (και) στο ‘Holy Mountain’ του Jodorowsky.


5. ‘Astonishing Panorama of the End Τimes’ (1999)

Κομμάτι που κυκλοφόρησε εκτός κάποιου album, λαμβάνοντας ωστόσο υποψηφιότητα για Grammy, συνοδεύεται από music video του ‘Celebrity Deathmatch’, stop-motion σειρά-παρωδία του MTV που έβαζε διασημότητες να παλεύουν μεταξύ τους, χλευάζοντας κατά κάποιον τρόπο τον οχετό από τα διάφορα sports entertainment shows που κυριαρχούσαν εκείνο τον καιρό.

Για την ιστορία, το συγκεκριμένο show είναι ο λόγος που ο ράπερ Lil Uzi Vert ανακάλυψε το νυν είδωλό του.


6. ‘Disposable Teens’ (‘Holy Wood’, 2000)

Ο ακούραστος εργάτης του χώρου, Samuel Bayer (βλέπε ‘Smells Like Teen Spirit’), πραγματώνει μία από τις πλέον αλησμόνητες εμφανίσεις του Manson, αυτήν που απεικονίζεται ως Πάπας.

Προσθέστε στο mix και μια αναπαράσταση του Μυστικού Δείπνου. Καθώς και καμιά διακοσαριά fans που κλήθηκαν να εκτελέσουν χρέη κομπάρσων.


7. ‘mOBSCENE’ (‘The Golden Age Of Grotesque’, 2003)

Τα κοστούμια του Jean-Paul Gaultier και ο φακός του Gottfried Helnwein συναντούν τα σκοτεινά καμπαρέ της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης των ’20s σε αυστηρά σκοτεινές αποχρώσεις, ακροβατώντας μεταξύ military και burlesque, σε ένα άκρως γυαλιστερό video-υπερπαραγωγή.

Εκτός από προσωπικό αγαπημένο, αποτελεί και συνεργασία με την πρώην πλέον σύζυγό του, Dita Von Teese, η οποία επιδεικνύει τις χορευτικές τις ικανότητες πάνω σε ένα τεράστιο ποτήρι Martini.


8. ‘Heart-Shaped Glasses’ (‘Eat Me, Drink Me’, 2007)

Τρίτη συνεργασία του Manson με το εκάστοτε αμόρε (μετά το ‘mOBSCENE’ και το ‘Coma White’ του ’98 με τη συμμετοχή της Rose McGowan), η Evan Rachel Wood υπήρξε, τουλάχιστον μέχρι τότε, η πιο ακριβοπληρωμένη ηθοποιός σε music video, για να υποδυθεί μια εναλλακτική «Lolita» που επιδίδεται σε μακροσκελέστατη σκηνή σεξ με τον αγαπημένο της, για τα πρώτα 2μιση λεπτά της extended εκδοχής. Πικάντικες γλώσσες λένε ότι το σεξ ήταν «απροσποίητο». Τον εξοπλισμό παρείχε ο James Cameron.


9. ‘The Mephistopheles Of Los Angeles’ (‘The Pale Emperor’, 2015)

Ατμοσφαιρικότατο όσο και προσγειωμένο σχετικά video, με τον φωτογράφο μόδας Francesco Carrozzini να βρίσκεται στην καλλιτεχνική διεύθυνση.

Αναφορές σε Faust, Robert Johnson και στον ίδιο τον Διάβολο -όσοι προαναφέρθηκαν ενδεχομένως να αποτελούν το ίδιο πρόσωπο- συνθέτουν μια επιστροφή στα ενδιαφέροντα οπτικά συνοδευτικά για τον καλλιτέχνη, σπάζοντας πολυετή περίοδο ανομβρίας.

Guest από τον Michael K. Williams του ‘The Wire’.


10. ‘Say10’ (‘Heaven Upside Down’, 2017)

Καιρός ήταν να γίνει και αυτό. Συνεργασία των κολλητών Johnny Depp και Marilyn Manson σε video του τελευταίου, υποδύονται αντίστοιχα το δίπολο Κάιν/Άβελ (ή Θεός/Διάβολος, ανάλογα πώς θα το πάρει κανείς).

Ίσως το πιο ενδιαφέρον video που έχει γυρίσει εδώ και 14 χρόνια, αποτελεί ένα mini-throwback σε εποχές late ’90s, φέρνοντας ευπρόσδεκτη αναχρονιστικότητα στο κοινό του σήμερα.

Τα τιμής ένεκεν: ‘(s)AINT’, ‘Apple Of Sodom’, ‘Slo-Mo-Tion’

Η συνεργασία: ‘Starfuckers, Inc.’ (Nine Inch Nails)

Η κόντρα Reznor-Manson βίωσε μια μικρή ανακωχή το 2000, μιας και ο δεύτερος αποφάσισε να συν-σκηνοθετήσει άκρως καυστικό video στο οποίο εμφανίζεται ως τραβεστί που αποκαλύπτει την πραγματική του ταυτότητα στο τέλος.

Μεγάλες δόσεις αυτοσαρκασμού σε βίντεο που παρουσιάζει τον οξύθυμο Reznor να ξεμπροστιάζει celebrities (σπάζοντας πιάτα ζωγραφισμένα με τις απεικονίσεις του), εκ των οποίων και ο Manson.

(Η λογοκρισία του mainstream το παραθέτει επισήμως στο YouTube και στα ραδιόφωνα ως ‘Starsuckers, Inc.’)


Το «απωθημένο»: ‘Karma Police’ (Radiohead)

Πριν ασχοληθεί με τον κινηματογράφο, με τα γνωστά άπιαστα αποτελέσματα, πριν θεωρηθεί από πολλούς ο διάδοχος του Kubrick, ο Βρετανός σκηνοθέτης Jonathan Glazer είχε δώσει εξαιρετικά δείγματα γραφής στον χώρο της μουσικής και της διαφήμισης με ιδιαίτερα επιλεκτικές συνεργασίες.

Ο Manson, όμως, ποτέ δεν εκτίμησε το σκοτεινό, minimal όραμά του και αρνήθηκε να μπει σε λιμουζίνα για αργή βόλτα μέσα στη νύχτα.

Ο Thom Yorke όμως είδε μπροστά, το δε αποτέλεσμα ένα από τα πιο όμορφα και μυστήρια music videos στην ιστορία.


Η ταινία (που δεν υπήρξε ποτέ): ‘Phantasmagoria: The Visions Of Lewis Carroll’

Το λες και vanity project. Έτσι αποδείχθηκε, μιας και δεν το είδαμε ποτέ, στις αίθουσες ή οπουδήποτε.

Πέρα από ένα trailer που πρόλαβε να κυκλοφορήσει. Evan Rachel Wood, Lily Cole και Tilda Swinton θα πλαισίωναν τον σκηνοθέτη/σεναριογράφο/πρωταγωνιστή (στο ρόλο του Lewis Carroll) Manson, σε ένα όραμα που πολλάκις ακυρώθηκε/υπέστη επανεκκίνηση, για να μπει εν τέλει, με σχεδόν βέβαιη μονιμότητα, στον πάγο.

Τη μουσική είχε αναλάβει ο ίδιος μαζί με το στενό του συνεργάτη Twiggy, την τεχνολογία προμήθευε για άλλη μια φορά ο James Cameron, ενώ ο Roger Avary (του ‘Pulp Fiction’) είχε αναλάβει ένα διάστημα τη σκηνοθεσία.

Έχοντας ήδη δείξει αρκετά σημεία γραφής ως σκηνοθέτης, κυρίως σε format μικρού μήκους, ας ελπίσουμε ότι θα προσπαθήσει κάτι ανάλογο κάποια στιγμή στο μέλλον.

Και ότι θα καταφέρει να μας το παρουσιάσει ολοκληρωμένο.