Pink Floyd – Atom Heart Mother: Πειραματισμών συνέχεια

Pink Floyd - Atom Heart Mother

Το ημερολόγιο έδειχνε 2 Οκτωβρίου 1970 όταν το πέμπτο άλμπουμ των Pink Floyd, ‘Atom Heart Mother’, κυκλοφορούσε στα δισκοπωλεία, χωρίς τίτλο και χωρίς το όνομα της μπάντας στο εξώφυλλο.

Από τον Απρίλιο του 1968 που ανακοίνωσαν την αποχώρηση του Syd Barrett, ο πειραματισμός και η ψυχεδέλεια με κάποιον τρόπο στοίχειωσαν την μπάντα, η οποία ξαφνικά φάνηκε να είναι έξω από τα νερά της και οι δύο κυκλοφορίες που ακολούθησαν, το ‘Ummagumma’ και το ‘Atom Heart Mother’, ακόμα και σήμερα διχάζουν τους απανταχού φίλους της.

Εννοείται πως το καλλιτεχνικό αποτέλεσμα των δύο αυτών δίσκων δεν αμφισβητείται, αντιθέτως με αυτούς τους δίσκους το συγκρότημα προέβη σε κάτι καινοτόμο και άρχισε να καθορίζει τον ήχο της μετά Barrett εποχής.

Το ‘Atom Heart Mother’ έχει μια πολύ μπερδεμένη ιστορία από πίσω του, αφού η ίδια η μπάντα ήταν λες και έγραφε δύο ξεχωριστούς δίσκους, από την μία το μεγάλης διάρκειας ορχηστρικό κομμάτι και από την άλλη τέσσερα τραγούδια, το καθένα «προσωπικό τέκνο» κάθε μέλους.

Ο Norman Smith, που ως τότε θεωρούταν αναπόσπαστο κομμάτι των Floyd, δεν είχε ενεργό πλέον ρόλο στην παραγωγή του άλμπουμ και το συγκρότημα δεν ήταν πολύ σίγουρο για την μορφή και την δομή των κομματιών πριν μπει στο στούντιο.

Εικάζεται πως από τον Ιανουάριο του 1970 οι Pink Floyd άρχισαν να παίζουν σε live τους διάφορες εκδοχές του ‘Atom Heart Mother’ χωρίς να έχουν ένα τελικό όνομα για το κομμάτι και χωρίς να μοιάζει πολύ με το τελικό αποτέλεσμα του δίσκου.

Ο Nick Mason είχε δηλώσει σχετικά:

Προσθέσαμε, αφαιρέσαμε, πολλαπλασιάσαμε κάποια στοιχεία, όμως ακόμα φαινόταν να λείπει κάτι στοιχειώδες.

Σε αυτό το σημείο της ιστορίας εμφανίζεται ο Ron Geesin συνθέτης διαφημιστικών σποτ, πιανίστας και ποιητής, γνωστός του Mason, ο οποίος τους έβαλε να ακούσουν κονσέρτα του Βάγκνερ.

Μετά από αυτή την εμπειρία ομόφωνα οι Floyd αποφάσισαν πως αυτό που λείπει από το ομώνυμο κομμάτι του δίσκου είναι μία ορχήστρα και μία χορωδία.

Έτσι, ο Geesin συνέβαλε στην σύνθεση και στην ολοκλήρωση του τραγουδιού προσθέτοντας τις μελωδίες των χάλκινων και των φωνητικών της χορωδίας.

Ο ίδιος ,μιλώντας για εκείνη την περίοδο το 2006 σε συνέντευξή του, υποστήριξε:

Απ’ ό,τι μπορώ να θυμηθώ, ο Dave μου μίλαγε για το ύφος του κομματιού και ο Rick ήρθε στο στούντιο μου και βρήκαμε μερικές μελωδίες για τα φωνητικά μέρη.

Οι Floyd μετά έφυγαν για να παίξουν στην Αμερική και με άφησαν να το συνεχίσω μόνος μου.

Μπαίνοντας στο στούντιο, ο Ron Geesin ήρθε σε ρήξη με την χορωδία της EMI επειδή, σύμφωνα με τον ίδιο, οι μουσικοί της εταιρείας δεν τον εκτιμούσαν ως μουσικό και όταν απείλησε να χτυπήσει κάποιον από τους οργανοπαίκτες τον έδιωξαν.

Την θέση του πήρε ο John Alldis και οι ηχογραφήσεις άρχισαν να παίρνουν την τελική τους μορφή. Ο Alldis ήταν ο άνθρωπος που εμπνεύστηκε τα χωρίς στίχους φωνητικά του ‘Atom Heart Mother’.

Μετά το τέλος των ηχογραφήσεων του πρώτου μέρους του δίσκου οι Pink Floyd, έλειψαν περίπου έναν μήνα από το στούντιο και τέλη Ιουλίου του 1970, επέστρεψαν να ηχογραφήσουν το υπόλοιπο μισό.

Η συνέχεια λοιπόν του ‘Atom Heart Mother’ ήταν κάτι τελείως διαφορετικό με το ομώνυμο κομμάτι. Την ώρα που οι Floyd λοιπόν ηχογραφούσαν τον πέμπτο δίσκο τους, στο δίπλα στούντιο βρισκόταν ο Syd Barrett, που ηχογραφούσε το δεύτερο άλμπουμ του, ‘Barrett’.

Ο Syd εμφανίστηκε κάποιες φορές στις ηχογραφήσεις και λέγεται πως το ‘If’, η μπαλάντα του Roger Waters, την οποία έχει παίξει πολλές φορές live σε σόλο συναυλίες του, είναι ένα από τα πολλά κομμάτια της μπάντας που μιλάνε για τον Barrett.

If I go insane, please don’t put your wires in my brain
If I were the moon, I’d be cool
If I were a rule, I would bend
If I were a good man, I’d understand the spaces between friends

Το προσωπικό κομμάτι του Richard Wright είναι το ‘Summer ’68’, το οποίο μιλάει για συνευρέσεις με groupies. Ο Wright είχε δηλώσει για το περιεχόμενο του τραγουδιού:

Το καλοκαίρι του ’68 υπήρχαν παντού groupies. Ερχόντουσαν και σε περιποιούνταν σαν προσωπικές σου υπηρέτριες… και σε άφηναν με μία δόση γονόρροιας.

5 κορυφαίες στιγμές του Richard Wright με τους Pink Floyd

Το ‘Fat Old Sun’ από την άλλη, αποτελεί έμπνευση του David Gilmour με τον ίδιο να το θεωρεί υπερβολικά υποτιμημένο κομμάτι. Αρκετά χρόνια αργότερα, μάλιστα, προσπάθησε να πείσει τους συμπαίκτες του να συμπεριληφθεί στο compilation ‘Echoes’ του 2001, χωρίς κανένα αποτέλεσμα βέβαια.

Το τελευταίο κομμάτι του δίσκου, το ‘Alan’s Psychedelic Breakfast’, είναι το αγαπημένο του Nick Mason και ίσως ένα από τα πιο πειραματικά της μπάντας ειδικά λόγω των σπέσιαλ εφέ. Μέσα στο τραγούδι ακούγεται ο roadie της μπάντας Alan Styles να τηγανίζει αυγά και μπέικον, να μουρμουράει, να σερβίρει γάλα και γενικά να ετοιμάζει πρωινό.

Όπως αναφέρεται και παραπάνω, πέραν της ιδιομορφίας συνθετικά, αυτός ο δίσκος έκανε εντύπωση και για το εξώφυλλό του.

Μια φωτογραφία με μία αγελάδα χωρίς το όνομα του καλλιτέχνη και του δίσκου δεν ήταν κάτι που συνέβαινε συχνά και οι Pink Floyd παρά την έλλειψη του ονόματός τους κατάφεραν να φτάσουν για πρώτη φορά στο νούμερο ένα των βρετανικών charts.

Ο καλλιτέχνης του εξωφύλλου, Storm Thorgerson, ενθυμούμενος αυτήν την περίοδο είχε δηλώσει:

Οι Floyd βρίσκονταν σε πολύ πειραματική φάση.

Δεν είχαν σίγουρο, τίτλο σίγουρο θέμα, και δεν είχαν κάποιο πολύ δυνατό concept οπότε ήθελα ένα μη-εξώφυλλο, κάτι μη-σοκαριστικό, κάτι απρόβλεπτο.

Σε γενικές γραμμές, δεν μπορεί κάποιος να πει πως όταν ακούει Pink Floyd ο πρώτος δίσκος που του έρχεται στο μυαλό είναι το ‘Atom Heart Mother’, όμως κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει πως έχουμε να κάνουμε με κάτι άκρως πρωτοποριακό.

Στον δίσκο αυτόν είναι η πρώτη φορά που η μπάντα συνεργάζεται για τις συνθέσεις της με κάποιον άλλον καλλιτέχνη και αυτή η συνεργασία μας δίνει ένα εντυπωσιακό και χορταστικό αποτέλεσμα.

Πριν βρουν τον οριστικό τους ήχο, που ξεκίνησε δειλά-δειλά με το ‘Meddle’ και πήρε τελική μορφή στο ‘The Dark Side of the Moon’ οι Floyd έπρεπε να πειραματιστούν και να εξερευνήσουν διαφορετικές πτυχές της μουσικής τους ιδιοφυΐας.